1856
1856. urtea | |
---|---|
Kronologia | |
Mendeak | XVIII.a • XIX.a • XX.a |
Hamarkadak | 1830(e)koa • 1840(e)koa • 1850(e)koa • 1860(e)koa • 1870(e)koa |
Urteak | 1853 • 1854 • 1855 • 1856 • 1857 • 1858 • 1859 |
Beste egutegi batzuetan | |
Gregoriotar egutegia | 1856 MDCCCLVI |
Ab urbe condita | 2609 |
Armeniar egutegia | 1305 ԹՎ ՌՅԵ |
Bahá'í egutegia | 12 – 13 |
Bengaliar egutegia | 1263 |
Berber egutegia | 2806 |
Egutegi budista | 2400 |
Myanmarko egutegia | 1218 |
Bizantziar egutegia | 7364 – 7365 |
Koptoen egutegia | 1572 – 1573 |
Etiopiar egutegia | 1848 – 1849 |
Hebrear egutegia | 5616 – 5617 |
Egutegi hinduak | |
Bikram Samwat | 1912 – 1913 |
Shaka Samvat | 1778 – 1779 |
Kali Yuga | 4957 – 4958 |
Iraniar egutegia | 1234 – 1235 |
Islamiar egutegia | 1272 – 1273 |
Japoniar egutegia | Ansei 3 (安政3年) |
Korear egutegia | 4189 |
Thailandiar eguzki egutegia | 2399 |
Holozeniar egutegia | 11856 |
Gertaerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Urtarrilaren 15a – Sociedad Española Mercantil e Industrial sortu zen Madrilen, Rothschild familiaren hegalpean.
- Urtarrilaren 28a – Crédito Mobiliario Espainiako finantza sozietatea sortu zen Madrilen, Pereire anaiek sustatuta.
- Apirilaren 15a – Panama Hirian Sandia puskako gertakaria izeneko istilua piztu zen.
- Irailaren 16a – David Livingstone esploratzaile eskoziarrak Nyassa edo Malawi aintzira aurkitu zuen, Afrika australean.
- Abenduaren 31 – Madriletik Zaragoza eta Mediterraneorako Konpainia sortu zen Madrilen, labur MZA deitua (1857ko urtarrilean izena zertxobait aldatu zuen).
Arte eta kultura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Zientzia eta teknologia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kirolak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiotzak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Urtarrilaren 9a – Anton Aškerc, Esloveniako apaiz katolikoa eta poeta (h. 1912).
- Urtarrilaren 12a – John Singer Sargent, erbesteratutako estatubatuar margolaria, bete belaunaldiko erretratu margolari nabarmenena (h. 1925).
- Urtarrilaren 24a – Alberto Palacio, lapurtar ingeniaria eta arkitektoa, Bizkaiko Zubiaren disenatzailea (h. 1939).
- Urtarrilaren 29a – Vladimir Golenistxov, errusiar egiptologoa, egiptologiaren aitzindarietako bat (h. 1947).
- Otsailaren 6a – Gerard Portielje, genero paisaietako belgikar margolaria (h. 1929).
- Otsailaren 17a – J.-H. Rosny aîné, belgikar idazlea (h. 1940).
- Otsailaren 21a – Paul Puhallo von Brlog, Austria-Hungariako armadaren Jeneral serbo-kroaziarra (h. 1926).
- Martxoaren 8a – Tom Roberts, australiar margolaria (h. 1931).
- Martxoaren 15a – Hara Takashi, Japoniako lehen ministroa (h. 1921).
- Martxoaren 16a – Luis-Napoleon Bonaparte, Frantziako printze inperiala (h. 1879).
- Martxoaren 17a – Mikhail Vrubel, errusiar margolari sinbolista (h. 1910).
- Martxoaren 19a – Pepe Sánchez, kubatar musikari, abeslari eta musikagilea (h. 1918).
- Martxoaren 20a – John Lavery, irlandar margolaria (h. 1941).
- Martxoaren 20a – Frederick Winslow Taylor, estatubatuar ingeniari eta kudeaketa aditua, taylorismoaren aitzindaria (h. 1915).
- Martxoaren 22a – Hilana Taarka, seto jatorriko estoniar folk abeslaria (h. 1933).
- Martxoaren 26a – William Massey, Zeelanda Berriko 19. lehen ministroa (h. 1925).
- Martxoaren 30a – Dora Hitz, sinbolismoak eta inpresionismoak eragindako alemaniar margolaria (h. 1924)
- Apirilaren 3a – Narcisa Amália, brasildar poeta eta kazetaria (h. 1924).
- Apirilaren 15a – Jean Moréas, frantziar olerkaria (h. 1910).
- Apirilaren 24a – Philippe Pétain, Frantziako Estatuburua (h. 1951).
- Apirilaren 26a – Joseph Ward, Zeelanda Berriko lehen ministroa (h. 1930).
- Maiatzaren 1a – Raphaël Louis Rafiringa, madagaskartar monje, hezitzaile eta katekista (h. 1919).
- Maiatzaren 2a – Vasili Rozanov, errusiar filosofoa, kritikaria eta idazlea (h. 1919).
- Maiatzaren 6a – Sigmund Freud, austriar sendagile eta neurologoa, psikoanalisiaren sortzailea (h. 1939).
- Maiatzaren 6a – Robert Peary, Ipar Polora iristen lehena izan zela adierazi zuen esploratzailea (gaur egun zalantzan jarria) (h. 1920).
- Maiatzaren 15a – L. Frank Baum, estatubatuar idazlea (h. 1919).
- Maiatzaren 20a – Henri-Edmond Cross, frantziar margolaria (h. 1910).
- Maiatzaren 22a – François Gonnessiat, frantziar astronomoa (h. 1934).
- Ekainaren 14a – Andrei Markov, errusiar matematikaria (h. 1922).
- Ekainaren 19a – Elbert Hubbard, estatubatuar idazle eta filosofoa (h. 1915).
- Ekainaren 22a – Henry Rider Haggard, ingeles idazlea (h. 1925).
- Uztailaren 8a – Benigno Txabarri, bizkaitar enpresaburu eta politikaria (h. 1933).
- Uztailaren 10a – Nikola Tesla, serbiar-estatubatuar fisikari, matematikari, asmatzaile eta ingeniari elektrikoa (h. 1943).
- Uztailaren 18a – Giacinto Morera, italiar matematikaria eta fisikaria, analisi konplexuan aditua (h. 1909).
- Uztailaren 21a - Louise Blanchard Bethune, AEBetako lehen emakume arkitekto profesionala (h. 1913).
- Uztailaren 23a – Bal Gangadhar Tilak, Indiako politikari abertzalea, matematikaria eta filosofoa (h. 1920).
- Uztailaren 26a – Antoni Rubió i Lluch, kataluniar historialaria (h. 1937).
- Uztailaren 26a – George Bernard Shaw, irlandar idazlea, 1925eko Literaturako Nobel Saria (h. 1950).
- Abuztuaren 3a – Alfred Deakin, Australiako bigarren lehen ministroa (h. 1919).
- Abuztuaren 10a – William Willett, udako ordutegiaren asmatzaile ingelesa (h. 1915).
- Abuztuaren 12a – Eduardo Dato, espainiar politikaria (h. 1921).
- Abuztuaren 24a – Manuel Allendesalazar, bizkaitar ingeniaria eta politikaria (h. 1923).
- Abuztuaren 27a – Ivan Franko, ukrainiar poeta eta literatur-kritikaria (h. 1916).
- Abuztuaren 30a – Kaietano Sanchez, euskal idazlea (h. 1916).
- Irailaren 1a – John Redmond, irlandar politikari nazionalista eta abokatua, Irlandako Alderdi Parlamentarioaren buruzagia (h. 1918).
- Irailaren 3a – Louis Sullivan, estatubatuar arkitektoa (h. 1924).
- Irailaren 13a – Sergei Vinogradski, mikrobiologian nabarmendutako errusiar zientzialaria (h. 1953).
- Irailaren 27a – Karl Peters, alemaniar esploratzailea eta politikaria (h. 1918).
- Urriaren 10a – Luis Mazzantini, euskal zezenketaria (h. 1926).
- Urriaren 15a – Robert Nivelle, frantziar artilleria ofiziala, Boxerren matxinadan eta Lehen Mundu Gerran parte hartu zuena (h. 1924).
- Urriaren 19a – Edmund Beecher Wilson, estatubatuar zoologo, enbriologo eta genetista (h. 1939).
- Urriaren 22a – Dominique Gardères, lapurtar zaldizkoa, Parisko Olinpiar Jokoetan altuera jauzian urrezko domina lortu zuena.
- Urriaren 29a – Lucy Thompson, yurok jatorriko estatubatuar autobiografoa (h. 1932).
- Azaroaren 3a – Marcelino Menéndez Pelayo, espainiar idazle, politikari eta filologoa (h. 1912).
- Azaroaren 17a – Evelyn Everett-Green, ingeles eleberrigilea (h. 1932).
- Azaroaren 20a – Felix Aramendia, nafar medikua (h. 1894).
- Azaroaren 21a – Jens Christian Christensen, Danimarkako lehen ministroa (h. 1930).
- Azaroaren 25a – Sergei Taneiev, errusiar musikagilea (h. 1915).
- Azaroaren 29a – Theobald von Bethmann-Hollweg, Alemaniako kantzilerra (h. 1921).
- Abenduaren 6a – Louise Catherine Breslau, alemaniar-suitzar margolaria (h. 1927).
- Abenduaren 11 – Georgi Plekhanov, errusiar sozialista, errusiar marxismoaren sortzailea (h. 1918).
- Abenduaren 16a – Domingo Hergueta, burgostar historialaria, Errioxa Garaian eta Burgosko probintzian aditua (h. 1940).
- Abenduaren 18a – Joseph John Thomson, ingeles kimikaria (h. 1940).
- Abenduaren 21a – Tomás Ó Criomhthain, irlandar idazlea (h. 1937).
- Abenduaren 22a – Frank B. Kellogg, estatubatuar abokatu eta politikaria, 1929ko Bakearen Nobel Saria (h. 1937).
- Abenduaren 23a – James Buchanan Duke, estatubatuar industrialaria, zigarroaren fabrikazio eta marketin modernoa sartu zituena (h. 1925).
- Abenduaren 28a – Woodrow Wilson, Ameriketako Estatu Batuetako 28. presidentea (h. 1924).
- Jose Arrandiaga, euskal mediku eta idazle abertzalea (h. 1923).
- Jose Antonio Iturriotz, eibartar politikari eta armagilea (h. 1916).
- Elvira Arias de Apraiz, arabar poeta eta sukaldaritzari buruzko idazlea (h. 1922).
- Filomena Dato, galiziar idazlea (h. 1926).
- Yu Kil-chun, Koreako independentziaren aldeko ekintzaile, politikari eta kazetaria (h. 1914).
Heriotzak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Urtarrilaren 4a – David d'Angers, frantziar eskultorea (j. 1788).
- Urtarrilaren 12a – Ľudovít Štúr, eslovakiar idazlea, artzain protestantea eta Eslovakiako kultura pizkundearen aitzindaria (j. 1815).
- Urtarrilaren 31 – Khedrub Gyatso, hamaikagarren Dalai Lama (j. 1838).
- Otsailaren 4a – Anna Gottlieb, austriar sopranoa (j. 1774).
- Otsailaren 17a – Heinrich Heine, alemaniar poeta, kazetari eta saiakeragilea (j. 1797).
- Otsailaren 24a – Nikolai Lobatxevski, errusiar matematikari eta geometra (j. 1792).
- Maiatzaren 1a – Abdó Terradas, kataluniar politikaria eta katalan idazlea (j. 1812).
- Maiatzaren 3a – Adolphe Adam, frantziar musikagilea (j. 1803).
- Maiatzaren 22a – Augustin Thierry, frantziar historialaria (j. 1795).
- Uztailaren 9a – Amedeo Avogadro, italiar fisikari eta kimikaria (j. 1776).
- Uztailaren 11 – Josef Kajetán Tyl, txekiar antzerkigile, idazle eta aktorea, Txekiako ereserki nazionalaren egilea (j. 1808).
- Uztailaren 17a - Enrique Aldana, bizkaitar biolin-jotzailea (j. 1829).
- Uztailaren 22a – Thomas Doughty, estatubatuar margolaria, Hudson Ibaiaren Eskolako kidea (j. 1793).
- Uztailaren 25a – Vincenzo Tineo, italiar botanikaria (j. 1791).
- Uztailaren 29a – Robert Schumann, alemaniar musikagile erromantikoa (j. 1810).
- Abuztuaren 14a – William Buckland, britainiar naturalista, geologo eta paleontologoa, dinosauro baten lehen deskribapen osoa idatzi zuena (j. 1784).
- Abuztuaren 30a – Sir John Ross, eskoziar itsasgizona eta esploratzailea (j. 1777).
- Irailaren 30a – Pascual Urdapilleta, bizkaitar militarra eta arkitektoa, Paraguain (j. 1780).
- Azaroaren 4a – Paul Delaroche, frantziar margolaria (j. 1797).
- Azaroaren 9a – Étienne Cabet, frantziar filosofo eta sozialista utopikoa (j. 1788).
- Azaroaren 23a – Manuela Sáenz, Simon Bolivarren bikotekidea, Hego Amerikaren askatzaileetako bat (j. 1797).
- Abenduaren 13a – Robert Ronald McIan, eskoziar margolari eta aktorea (j. 1803).
- Ixtebe Pellot, Euskal Herriko azken kortsario ezaguna (j. 1765).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Denbora unitateak | ||
---|---|---|
attosegundo • femtosegundo • pikosegundo • nanosegundo • mikrosegundo • milisegundo • segundo
|
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.