Psalm
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2d/Codex_binding_Louvre_MR373.jpg/250px-Codex_binding_Louvre_MR373.jpg)
Psalm (stgr. ψαλμός – psalmós, pochodzi od psallein i oznacza śpiew przy akompaniamencie instrumentu strunowego zwanego psalterionem) – liryczny utwór modlitewny, rodzaj pieśni religijnej[1] o podniosłym charakterze, którego adresatem jest zazwyczaj Bóg, rzadziej człowiek. Ze względu na treść wyróżnia się psalmy dziękczynne, błagalne, pokutne, prorocze, pochwalne, patriotyczne, żałobne.
Psalmy w Biblii
[edytuj | edytuj kod]Księga Psalmów w Biblii obejmuje 150 psalmów. Pierwotna numeracja hebrajska nieco różni się w wersji grecko-łacińskiej. Tradycja zwyczajowo autorstwo Księgi Psalmów przypisuje Dawidowi, choć tylko w 73 pojawia się informacja o jego autorstwie.
Psalmy w chrześcijaństwie
[edytuj | edytuj kod]Psalmy odgrywają w kościołach chrześcijańskich dużą rolę i są podstawą wielu nabożeństw.
Zbiór psalmów, przeznaczonych do odśpiewania na danym nabożeństwie, nazywa się psalmodią. Fabuła jest uschematyzowana i uboga w realia. Interpretacja utworu wymaga przejścia od znaczenia dosłownego do znaczenia alegorycznego lub symbolicznego.
Psalmy w muzyce
[edytuj | edytuj kod]Teksty psalmów były niezliczoną liczbę razy opracowywane muzycznie przez kompozytorów wszystkich epok i z różnych kręgów kulturowych, zarówno na zespoły wokalne, jak i wokalno-instrumentalne. W muzyce europejskiej szczególną rolę w muzyce odegrały psalmy z nieszporów. Najwybitniejsi kompozytorzy tworzyli muzykę zarówno do pojedynczych psalmów, jak i do całych cyklów nieszpornych.
W polskiej i światowej literaturze muzycznej wyjątkową pozycję zajmują „Melodie na psałterz polski” Mikołaja Gomółki (Kraków, 1580), skomponowane do poetyckiego tłumaczenia Jana Kochanowskiego. Zbiór zawiera 150 krótkich utworów w układzie czterogłosowym, w technice nota contra notam. Jest to pierwsze znane opracowanie muzyczne wszystkich 150 psalmów.
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ psalm, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2014-02-04] .
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Księga Psalmów – tekst (pol.)
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.