Pinokio (film 1940)
![]() Logo filmu na brązowym tle | |
Gatunek | |
---|---|
Rok produkcji |
1940 |
Data premiery |
7 lutego 1940 |
Kraj produkcji | |
Język | |
Czas trwania |
88 minut |
Reżyseria | |
Scenariusz |
Ted Sears, William Cottrell, Otto Englander, Erdman Penner, Joseph Sabo, Webb Smith, Aurelius Battaglia |
Główne role |
Dickie Jones |
Muzyka |
Leigh Harline, Paul J. Smith |
Scenografia |
John Hubley |
Produkcja | |
Wytwórnia | |
Dystrybucja | |
Budżet |
2,3 mln USD |
Przychody brutto |
84 mln USD |
Strona internetowa |
Pinokio (ang. Pinocchio) – amerykański film animowany wytwórni filmowej Walt Disney Animation Studios wydany w 1940, zrealizowany na podstawie powieści Carlo Collodiego o tym samym tytule. Drugi pełnometrażowy film animowany Walta Disneya.
Film otrzymał pozytywne i entuzjastyczne recenzje; serwis Rotten Tomatoes przyznał mu wynik 100%[2].
W 2022 powstał film aktorski o takim samym tytule.
Opis fabuły
[edytuj | edytuj kod]Stary snycerz Gepetto rzeźbi drewnianą marionetkę, którą nazywa Pinokio. Gdy wieczorem widzi za oknem spadającą gwiazdę, wypowiada życzenie, by marionetka ożyła i stała się prawdziwym chłopcem. W nocy Błękitna Wróżka ożywia Pinokia, mówiąc mu, że jeśli będzie „odważny, prawdomówny i niesamolubny”, stanie się prawdziwym chłopcem[3]. Żeby łatwiej było mu odróżnić dobro od zła, jego osobistym opiekunem i strażnikiem zostaje Świerszcz Hipolit[4].
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/94/Pinocchio_1940.jpg/220px-Pinocchio_1940.jpg)
Rankiem Gepetto z radością odkrywa, że Pinokio ożył, a następnego dnia posyła go do szkoły. Pinokio po drodze napotyka antropomorficznych Lisa i Kota, którzy postanawiają wykorzystać kukiełkę dla własnych korzyści[3]. Mamiąc Pinokia obietnicą przyszłej sławy, którą miałby osiągnąć jako aktor teatralny, przekonują go, by przyłączył się do kukiełkowego teatru prowadzonego przez Stromboliego[3]. Pinokio się zgadza, a dyrektor teatru dzięki niemu wkrótce osiąga sukces i zarabia dużo pieniędzy. Gdy Pinokio chce wracać na noc do domu, Stromboli zamyka go w klatce dla ptaków, żeby zawsze mieć nad nim kontrolę[3].
Świerszczowi Hipolitowi udaje się znaleźć Pinokia, jednak nie potrafi uwolnić go z klatki. Wówczas zjawia się Błękitna Wróżka i pyta Pinokia, dlaczego nie posłuchał Gepetta i nie poszedł do szkoły. Pinokio wstydzi się powiedzieć prawdę, dlatego kłamie, opowiadając zmyśloną historię, w związku z czym jego nos rośnie. Po chwili przyrzeka być odtąd prawdomównym i dobrym, a Wróżka uwalnia go[5], żeby mógł ze Świerszczem uciec od Stromboliego.
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3b/Stromboli_in_Walt_Disney%27s_Pinocchio.png/220px-Stromboli_in_Walt_Disney%27s_Pinocchio.png)
W tym czasie Lis i Kot rozmawiają w karczmie z podstępnym woźnicą, który obiecuje im zapłacić dużo pieniędzy w zamian za znalezienie mu głupich i niegrzecznych chłopców, których mógłby zabrać na Wyspę Radości. Choć są przerażeni stwierdzeniem Woźnicy, że żaden z chłopców nigdy stamtąd nie wróci „jako chłopcy”, przekonują Pinokia, że musi udać na wypoczynek na Wyspę Radości. Pinokio w drodze na wyspę zaprzyjaźnia się z chłopcem o imieniu Knot, który z czasem zaczyna wywierać na Pinokiu zły wpływ, proponując mu palenie cygar, picie piwa i gry hazardowe. Świerszcz Hipolit odkrywa, że woźnica rzucił na wyspę klątwę sprawiającą, że niegrzeczni chłopcy zmieniają się w osły, których woźnica sprzedaje do pracy w kopalniach soli. Poznawszy prawdę, biegnie ostrzec Pinokia, któremu w międzyczasie wyrosły ośle uszy i ogon[4].
Pinokio po ucieczce z Wyspy Radości dociera do domu, ale na miejscu nikogo nie zastaje. Z listu zrzuconego na próg domu dowiaduje się, że Gepetto wraz z kotem Figaro i złotą rybką Cleo wyruszył w morze, gdzie został połknięty przez wieloryba o imieniu Potwór. Pinokio rusza ojcu na ratunek. Wraz ze Świerszczem Hipolitem wskakuje do morza, gdzie zostaje połknięty przez wieloryba, w którego brzuchu odnajduje ojca. By się wydostać, wraz z dziadkiem buduje tratwę i rozpala ognisko, by wymusić na wielorybie kichnięcie. Plan się powodzi, ale rozwścieczony wieloryb rzuca się w pogoń za tratwą, którą ostatecznie rozbija. Pinokiu udaje się dociągnąć Gepetta w bezpieczne miejsce w jaskini pod klifem, jednak wkrótce ginie, rozbijając się o skały[4]. Zrozpaczony Gepetto zabiera ciało Pinokia do domu, gdzie go opłakuje. Błękitna Wróżka – uznawszy, że Pinokio wykazał się odwagą i poświęceniem – ożywia kukiełkę i zmienia w prawdziwego chłopca. Świerszcz Hipolit w dowód uznania za dobre ukierunkowanie Pinokia zostaje nagrodzony złotą odznaką w kształcie gwiazdy[4].
Obsada
[edytuj | edytuj kod]- Dickie Jones –
- Pinokio,
- Aleksander (głos)
- Val Stanton – Hipolit Świerszcz
- Cliff Edwards – Hipolit Świerszcz (głos)
- Christian Rub – Gepetto
- Marge Champion – Błękitna Wróżka
- Evelyn Venable – Błękitna Wróżka (głos)
- Walter Catlett – Lis
- Don Barclay – Kot
- Mel Blanc – Kot (głos)
- Clarence Nash –
- Figaro (głos),
- automatyczna figura z Domu Zniszczenia (głos),
- osły (głos)
- Thornton Hee – Stromboli
- Charles Judels –
- Stromboli (głos),
- Woźnica (głos)
- Frankie Darro – Knot (głos)
- Thurl Ravenscroft – wieloryb Potwór (głos)
- Patricia Page – żeńskie marionetki (głos)
- Don Brodie – lunaparkowy zapowiadacz na Wyspie Radości (głos)
Wersja polska
[edytuj | edytuj kod]Premiera filmu w Polsce odbyła się w kwietniu 1962.
Wersja polska: Studio Opracowań Filmów w Łodzi
Reżyseria: Mirosław Bartoszek
Redakcja tekstu:
- Janina Balkiewicz,
- Jan Czarny
Teksty piosenek: Włodzimierz Krzemieński
Operator dźwięku: Grzegorz Sielski
Montaż dźwięku: Henryka Gniewkowska
Udział wzięli:
- Zofia Raciborska – Pinokio
- Kazimierz Brusikiewicz – Hipolit Świerszcz
- Stanisław Milski – Gepetto
- Zbigniew Koczanowicz – Lis
- Aleksander Fogiel – Woźnica
- Ludwik Benoit – Stromboli
inni.
Produkcja
[edytuj | edytuj kod]Walt Disney po komercyjnym i artystycznym sukcesie Królewny Śnieżki i siedmiu krasnoludków (1939) rozpoczął produkcję kolejnych trzech pełnometrażowych filmów animowanych: Pinokia, Bambiego i Fantazji[6]. Prace nad tymi filmami trwały niemal jednocześnie, co było podyktowane chęcią wypuszczania przez studio jednego pełnometrażowego filmu rocznie[6]. Nad Pinokiem pracował zespół najbardziej – zdaniem Disneya – utalentowanych rysowników, m.in. Ben Sharpsteen, Hamilton Luske, Bill Corttrell, Fred Moore, Frank Thomas, Bill Tytla, Ward Kimball, Wolfgang Reitherman, Arthur Babbitt i Marjorie Belcher[7]. Kierownikiem studia wydziału technicznych prac badawczych został Ub Iwerks, który opracował i wykorzystał przy produkcji Pinokia proces naświetlania warstwowo klatek filmowych, stwarzając iluzję fizycznej głębi, dzięki czemu uczynił animację przełomowym filmem w odbieraniu wrażeń wizualnych[8].
Prace nad Pinokiem ukończono w lutym 1940[9]. Koszt produkcji filmu wyniósł ponad 3 mln dol., co uczyniło Pinokia wówczas najdroższym filmem animowanym[9].
Wpływ na inne filmy
[edytuj | edytuj kod]W Pinokiu po raz pierwszy pojawił się kot Figaro, który później pojawił się w wielu krótkometrażowych filmach Disneya Myszką Miki, Myszką Minnie i Psem Pluto.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Leon Bukowiecki. Panie Redaktorze!. „Film”. 25, s. 11, 1962-06-24. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe. [dostęp 2022-12-11]. (pol.).
- ↑ Pinocchio (1940) - Rotten Tomatoes
- ↑ a b c d Pinokio (1940) – Telemagazyn.pl. telemagazyn.pl. [dostęp 2019-04-29]. (pol.).
- ↑ a b c d Pinnochio – Plot Summary – IMDb. [w:] IMDb [on-line]. imdb.com. [dostęp 2019-04-29]. (ang.).
- ↑ Pinokio – Onet.pl. Onet.pl. [dostęp 2019-04-29]. (pol.).
- ↑ a b Marc Eliot: Walt Disney. Czarny książę Hollywood. Jan Zais (tłum.). Wydawnictwo Alfa-Wero, 1997, s. 124. ISBN 83-7179-036-8.
- ↑ Marc Eliot: Walt Disney. Czarny książę Hollywood. Jan Zais (tłum.). Wydawnictwo Alfa-Wero, 1997, s. 133. ISBN 83-7179-036-8.
- ↑ Marc Eliot: Walt Disney. Czarny książę Hollywood. Jan Zais (tłum.). Wydawnictwo Alfa-Wero, 1997, s. 133–134. ISBN 83-7179-036-8.
- ↑ a b Marc Eliot: Walt Disney. Czarny książę Hollywood. Jan Zais (tłum.). Wydawnictwo Alfa-Wero, 1997, s. 134. ISBN 83-7179-036-8.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.