Moritz Schlick
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Zawód, zajęcie |
filozof |
Moritz Schlick (ur. 14 kwietnia 1882 w Berlinie[1], zm. 22 czerwca 1936 w Wiedniu) – niemiecki filozof, jeden z twórców pozytywizmu logicznego.
Profesor Uniwersytetu Wiedeńskiego, jeden z założycieli Koła Wiedeńskiego – grupy filozofów, logików, psychologów, socjologów, kulturoznawców zajmującej się interdyscyplinarnymi badaniami nad wiedzą, kulturą itp. o charakterze neopozytywistycznym. Do Koła tego należeli m.in. Rudolf Carnap, Otto Neurath, Hans Hahn i Kurt Gödel.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Moritz Schlick pochodził z bogatej pruskiej rodziny o nacjonalistycznych tradycjach. Studiował fizykę, doktorat na podstawie pracy o odbiciu światła w ośrodkach niejednorodnych, pisanej pod kierunkiem Maxa Plancka, uzyskał w Berlinie w 1906 r. Choć jego pracę o czasie i przestrzeni w fizyce współczesnej pochwalił sam Einstein, zdecydował się porzucić fizykę dla filozofii, którą wykładał na uniwersytetach w Rostocku i Kilonii, a od roku 1922 w Wiedniu. Jego pierwsza książka filozoficzna była poświęcona poszukiwaniu szczęścia, rozgłos przyniosła mu natomiast ogłoszona w 1918 r. Allgemeine Erkenntnislehre (Ogólna teoria poznania).
Do grona jego uczniów należał Henryk Mehlberg[2].
Zginął zastrzelony 22 czerwca 1936 przez Johanna Nelböcka, studenta sympatyzującego z narodowymi socjalistami, leczonego psychiatrycznie, lecz poczytalnego w chwili zabójstwa.
Pogląd na naturę filozofii
[edytuj | edytuj kod]Moritz Schlick uważał, że spory w ramach filozofii dobiegły końca. Miało się to stać za sprawą odkryć w dziedzinie logiki matematycznej. O ile nauki szczegółowe zajmują się badaniem świata, o tyle filozofia miała się zajmować nauką: przede wszystkim definiowaniem pojęć tak, by były sensowne (tj. empiryczne, odnoszące się do doświadczenia).
Znaczenie słowa nie mogło odwoływać się do innych słów, gdyż dochodziłoby do błędnego koła — pojęcia tłumaczono by przez inne pojęcia, byłby to więc regressus ad infinitum. Znaczenie pojęć można znaleźć poprzez wskazanie desygnatu pojęcia w doświadczeniu, np. treść pojęcia „czerwony” można poznać tylko poprzez wskazanie na coś, co jest czerwone. Jeśli chodzi o znaczenie zdania, Schlick twierdził, że „znaczeniem zdania jest metoda jego weryfikacji”. Dał tym samym początek doktrynie weryfikacjonizmu w filozofii nauki.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Schlick Moritz, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-12-20] .
- ↑ Philosophical Genealogy. faculty.washington.edu. [dostęp 2020-01-20].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Thomas Oberdan , Moritz Schlick, [w:] Stanford Encyclopedia of Philosophy, CSLI, Stanford University, 13 października 2017, ISSN 1095-5054 [dostęp 2018-01-02] (ang.).
- Moritz Schlick, Raum und Zeit in der gegenwärtigen Physik : zur Einführung in das Verständniss der allgemeineinen Relativitäts theorie w bibliotece Polona
- ISNI: 0000000121230102
- VIAF: 19693613
- LCCN: n79099431
- GND: 118608193
- NDL: 00455591
- LIBRIS: zw9cg5nh4tgvh1c
- BnF: 12034176j
- SUDOC: 028522389
- SBN: CFIV018861
- NLA: 35480726
- NKC: jn20000701606
- DBNL: schl039
- BNE: XX992084
- NTA: 068332556
- BIBSYS: 90166099
- CiNii: DA00444467
- Open Library: OL133252A
- PLWABN: 9810582039005606
- NUKAT: n94002259
- J9U: 987007463019205171
- PTBNP: 1685485
- NSK: 000096418
- CONOR: 45118563
- BLBNB: 000347082
- KRNLK: KAC2018M2778
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.