Domica
![]() Jeziorka i szata naciekowa jaskini Domica | |
Państwo | |
---|---|
Położenie | |
Długość |
5368 m |
Głębokość |
70 m |
Wysokość otworów |
339 m n.p.m. |
Data odkrycia |
znana od dawna |
Położenie na mapie Słowacji ![]() | |
48°28′43″N 20°28′22″E/48,478611 20,472778 |
Domica – słowacka część słowacko-węgierskiego systemu jaskiniowego Baradla, największego w Krasie Słowacko-Węgierskim. Znajduje się w południowej części powiatu Rożniawa, na terenie Parku Narodowego Kras Słowacki. Wyjątkowe zróżnicowanie i bogactwo formacji naciekowych zaliczają Domicę do grona najpiękniejszych jaskiń. Jedną z jej najciekawszych atrakcji stanowi dla zwiedzających spływ po podziemnej rzece o nazwie Styks.
Wraz z jaskinią Čertova diera tworzy jeden system o łącznej długości korytarzy 6 236 m (wg stanu na 1 marca 2016 r.)[1]. Z 25 kilometrów długości całego systemu Baradla, do samej Domicy przynależy 5368 m.
Przyotworowe partie jaskini znane były od dawna. W 1926 roku Ján Majko przedostał się poprzez głęboką studnię do obszernych podziemnych sal, gdzie odkrył liczne ślady osadnictwa neolitycznego. Zamieszkujący jaskinię ludzie reprezentowali kulturę bukowogórską i wschodnią kulturę ceramiki linearnej. Odnaleziono m.in. naczynia ceramiczne, wyroby z kości, naszyjniki z muszli i zębów zwierzęcych, narzędzia kamienne, a także odciśnięty w glinie ślad utkanego materiału i przedmioty świadczące o tym, że wyrabiano tu tkaniny. Odnalezione w głębszych partiach jaskini naścienne malowidła wykonane węglem drzewnym sugerują, że znajdowało się tu też miejsce kultu. Zamieszkane przez człowieka neolitycznego rejony jaskini Domica tak długo nie były znane w czasach nowożytnych, gdyż dostęp do nich dawno temu odcięły wypełnione wodą syfony.
W 1929 r. J. Majko odnalazł połączenie Domicy z położoną na zach. od niej jaskinią Čertova diera, z której płynie do Domicy wspomniana podziemna rzeka Styks. W tym samym roku H. Kessler uzyskał połączenie Domicy z jaskinią Baradla.
W 1930 roku Klub Turystów Czechosłowackich przekopał obecne główne wejście. Dwa lata później, po zainstalowaniu oświetlenia elektrycznego jaskinię udostępniono do zwiedzania. Długość trasy turystycznej wynosi obecnie 1315 m, z czego 140 m przepływa się łódkami.[2]
Domica jest jaskinią krasową typu przepływowego, z możliwym do określenia przyszłym rozwojem. Temperatura wewnątrz jaskini waha się pomiędzy 10,2 i 11,4 stopni Celsjusza, wilgotność zaś wynosi 95–98%.
W 1995 roku jaskinie Krasu Słowackiego i węgierskiego Krasu Aggtelek, w tym system Baradla-Domica, zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO[3].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Ján Tencer: Tabuľka najdlhších jaskýň na Slovensku. Stav k 1. 3. 2016 [w:] "Spravodaj SSS 1/2016", s. 92-93
- ↑ Latem 2018 r., ze względu na długotrwały brak opadów i znaczne obniżenie stanu wód w całym systemie jaskiniowym spływ został zawieszony.
- ↑ Caves of Aggtelek Karst and Slovak Karst. [w:] World Heritage List [on-line]. UNESCO. [dostęp 2017-08-29].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Oficjalna strona jaskini. Zarząd Jaskiń Słowackich. (pol. • słow. • ang. • niem. • węg.).
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.