Dhaka
![]() | |
Państwo | |
---|---|
Prowincja | |
Zarządzający |
Atiqul Islam↗ |
Powierzchnia |
368 km² |
Populacja (2016) • liczba ludności • gęstość |
|
Nr kierunkowy |
02 |
Kod pocztowy |
1000 |
Położenie na mapie Bangladeszu ![]() | |
![]() | |
Strona internetowa |
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/50/Dhaka-bangla-port.jpg/240px-Dhaka-bangla-port.jpg)
Dhaka, Dakka[a][2][3] (beng. ঢাকা Ḍhākā, wym. [ˈɖʱaka], ang. Dhaka, hist. Dacca) – stolica Bangladeszu, licząca około 17 mln mieszkańców[1].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Historia Dhaki sięga roku 1000. Miasto szybko rozwijało się w XVII wieku, będąc stolicą mogolskiego Bengalu w latach 1608–1639 i 1660–1704[4]. W 1704 stolicę przeniesiono do Murshidabadu, co spowolniło rozwój gospodarczy miasta[4]. Miasto przeszło pod władzę Królestwa Wielkiej Brytanii w 1793[5]. Przemysł w Dhace w połowie XIX wieku zaczął zanikać. Produkcja muślinu została spowolniona przez wysokie opodatkowanie kolonialne, ograniczenia handlu i przymusowy import brytyjskich wyrobów włókienniczych. Lokalni tkacze umierali z głodu w czasie klęski głodu w Bengalu[6]. W 1956 miasto zostało stolicą Pakistanu Wschodniego, a w 1971 stolicą rządu niepodległego Bangladeszu[4]. W 1974 otwarto Dhaka Zoo, będące największym obiektem tego typu w kraju[7]. W 2013 wydarzyła się niedaleko Dhaki katastrofa budowlana, największa pod względem liczby ofiar śmiertelnych w czasach współczesnych, w której zginęło 1127 osób[8].
Klimat
[edytuj | edytuj kod]Miesiąc | Sty | Lut | Mar | Kwi | Maj | Cze | Lip | Sie | Wrz | Paź | Lis | Gru | Roczna |
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Średnie temperatury w dzień [°C] | 25,4 | 28,1 | 32,5 | 33,7 | 32,9 | 32,1 | 31,4 | 31,6 | 31,6 | 31,6 | 29,6 | 26,4 | 30,6 |
Średnie dobowe temperatury [°C] | 19,1 | 21,8 | 26,5 | 28,7 | 28,7 | 29,1 | 28,8 | 29 | 28,8 | 27,7 | 24,4 | 20,3 | 26,1 |
Średnie temperatury w nocy [°C] | 12,7 | 15,5 | 20,4 | 23,6 | 24,5 | 26,1 | 26,2 | 26,3 | 25,9 | 23,8 | 19,2 | 14,1 | 21,5 |
Opady [mm] | 33,5 | 32,1 | 37,8 | 34,2 | 57,3 | 63,1 | 83,3 | 59,3 | 47,7 | 33,9 | 44,6 | 43,7 | 570,5 |
Średnia liczba dni z opadami | 2 | 3 | 5 | 10 | 15 | 14 | 17 | 16 | 13 | 7 | 2 | 1 | 105 |
Źródło: Światowa Organizacja Meteorologiczna[9] Weatherbase[10] |
Demografia
[edytuj | edytuj kod]W 2011 Dhakę, w granicach city corporation (istniejącego do 1 grudnia 2011, kiedy to nastąpił podział na Dhaka North City Corporation i Dhaka South City Corporation[11][12]), tj. obszaru miejskiego ustanawianego i administrowanego przez ministra właściwego ds. samorządu terytorialnego, zamieszkiwało 6 970 105 osób. Tego samego roku populacja dhakijskiego obszaru metropolitarnego liczyła 8 906 039. Liczba ludności dhakijskiego megamiasta oszacowana została na 14 171 567 osób[13][14][15].
Miasto odnotowuje wzrost liczby mieszkańców w tempie 4,2% rocznie, co jest jednym z najwyższych wśród azjatyckich miast. Stały wzrost liczby ludności odzwierciedla trend migracyjny z terenów wiejskich na obszary miejskie, co w latach 60. i 70. XX w. stanowiło 60% ogólnego wzrostu liczby mieszkańców miasta. Ponadto wzrost populacji jest związany z poszerzeniem granic administracyjnych, co w latach 90. zwiększyło liczbę mieszkańców miasta o dodatkowe 0,5 mln[16].
Gospodarka
[edytuj | edytuj kod]Główny ośrodek przemysłu odzieżowego, włókienniczego, spożywczego i metalurgicznego kraju, rynek handlu jutą, ryżem, nasionami roślin oleistych, cukrem i herbatą[4]. W mieście mają siedzibę Uniwersytet w Dhace, Bangladesh University of Engineering and Technology i inne ośrodki naukowe oraz instytuty badań rolniczych.
Transport
[edytuj | edytuj kod]Jednym z głównych środków transportu są riksze. Każdego dnia na ulice miasta wyjeżdża ich około 400 tysięcy, co jest światowym rekordem[17].
Port Sadarghat na rzece Buriganga obsługuje transport w górę rzeki oraz do innych portów Bangladeszu[18].
Port lotniczy Dhaka jest położony 20 km na północ od miasta i jest największym w kraju.
Architektura
[edytuj | edytuj kod]W centrum miasta znajduje się hinduistyczna świątynia Dhakeśwari, od której prawdopodobnie miasto wzięło swą nazwę[19]. City Centre Dhaka (171 m) jest najwyższym budynkiem w Bangladeszu[20]. Siedzibą parlamentu jest Jatiyo Sangshad Bhaban. Uniwersytet w Dhace, założony w 1921, jest najstarszym uniwersytetem w kraju i największą uczelnią publiczną w Bangladeszu[21]. W mieście znajduje się Biblioteka Narodowa Bangladeszu.
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Egzonim ten usunięto na posiedzeniu Komisji Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej, które odbyło się 20 lutego 2002. Obecnie zalecana forma „Dhaka” jest transkrypcją z języka bengalskiego.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Demographia: World uban areas.
- ↑ Hasło „Dakka” w Wielkim słowniku ortograficznym PWN.
- ↑ Dhaka, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2019-02-01] .
- ↑ a b c d Dhaka, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2017-06-27] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-08] (ang.).
- ↑ Sebastian Srangio , Dhaka: Saving Old Dhaka’s Landmarks [online], 1 października 2010 [dostęp 2021-05-28] [zarchiwizowane z adresu 2015-09-09] (ang.).
- ↑ Hissam Khandker: Which India is claiming to have been colonised?. thedailystar, 2015-07-31. [dostęp 2017-06-29]. (ang.).
- ↑ Dhaka Zoo. dhakacity. [dostęp 2017-06-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-06-04)]. (ang.).
- ↑ Bangladesh collapse search over; death toll 1,127. Yahoo News, 2013-05-12. [dostęp 2013-05-12]. (ang.).
- ↑ [1] – World Meteorological Organization.
- ↑ [2] – Weatherbase.
- ↑ DCC split into two. bdnews24.com, 2011. [dostęp 2017-06-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-11-30)]. (ang.).
- ↑ President assents DCC split bill. Bangladesh Sangbad Sangstha, 2011. [dostęp 2017-06-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)]. (ang.).
- ↑ District Statistics 2011. Dhaka. Bangladesh Bureau of Statistics, 2013. [dostęp 2017-06-29]. (ang.).
- ↑ Bangladesh Population and Housing Census 2011. Urban Area Report. Dhaka: Bangladesh Bureau of Statistics, 2014. ISBN 978-984-519-036-7. [dostęp 2017-06-29].
- ↑ Bangladesh Population & Housing Census 2011. Zila Report: Dhaka. Dhaka: Bangladesh Bureau of Statistics, 2015. ISBN 978-984-33-8609-0.
- ↑ Urbanization Takes on New Dimensions in Asia’s Population Giants. [dostęp 2012-11-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-02-14)].
- ↑ Robert Cervero: Informal Transport in the Developing World. UN-HABITAT, 2000, s. 39. ISBN 92-1-131453-4. (ang.).
- ↑ Dhaka. W: Economic and Social Commission for Asia and the Pacific.: Asian Highway Handbook. United Nations Economic and Social Commission for Asia and the Pacific, United Nations Publications, 2005, s. 28. ISBN 92-1-120170-5. (ang.).
- ↑ Modi visits Dhakeshwari temple, Indian chancery in Dhaka. Zee Media Corporation Ltd. [dostęp 2017-06-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-11-15)]. (ang.).
- ↑ Time to go vertical as land shrinks. 2012-09-02. [dostęp 2017-06-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-09-23)]. (ang.).
- ↑ Brief History. du.ac.bd. [dostęp 2017-06-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-23)]. (ang.).
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.