Bukranion
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/29/Samothraki_Arsinoe_rotunda_2.jpg/260px-Samothraki_Arsinoe_rotunda_2.jpg)
Bukranion (βουκράνιον, dosł. „czaszka byka”, z gr. boús – byk, kraníon – czaszka)[1] – reliefowy motyw dekoracyjny w postaci byczej głowy lub czaszki, najczęściej dodatkowo zdobiony girlandami i wstęgami zawieszonymi na rogach zwierzęcia[2][3].
Ze względu na symbolikę byka jako zwierzęcia ofiarnego bukraniony występowały głównie w antycznej architekturze sakralnej, umieszczano je też na obiektach upamiętniających i funeralnych (sarkofagach, ołtarzach, naczyniach)[2][3].
Motyw wywodził się ze starożytnego Wschodu, szeroko stosowano go w architekturze starożytnej Grecji, a zwłaszcza Rzymu, jako element ciągły fryzów lub pojedynczo, zawarty w metopach[4]. Spotykany jest również w ornamentyce stylów czerpiących wzory z antyku: renesansu, manieryzmu, klasycyzmu, także historyzmu[2].
Podobnym typem ornamentu był aegikranion wykorzystujący motyw czaszki koziej[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Słownik wyrazów obcych PWN. Warszawa: PWN, 1991, s. 128, ISBN 83-01-08730-7
- ↑ a b c Sztuka świata. Słownik terminów A–K. Tom 17. Warszawa: Wydawnictwo „Arkady”, 2013, s. 96. ISBN 978-83-213-4726-4.
- ↑ a b Słownik terminologiczny sztuk pięknych. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 54. ISBN 83-01-12365-6.
- ↑ a b Encyklopedia sztuki starożytnej. Warszawa: WAiF / PWN, 1998, s. 132. ISBN 83-01-12466-0.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Encyklopedia sztuki starożytnej. Europa – Azja – Afryka – Ameryka. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe / Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998, s. 132
- Witold Szolginia: Ilustrowana encyklopedia dla wszystkich. Architektura i budownictwo. Warszawa: Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, 1975, s. 51
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.