Boża podszewka (serial telewizyjny)
Gatunek | |
---|---|
Kraj produkcji | |
Oryginalny język | |
Główne role | |
Liczba odcinków |
15 |
Liczba serii |
1 |
Produkcja | |
Produkcja |
STI Studio Filmowe |
Reżyseria | |
Scenariusz | |
Muzyka | |
Zdjęcia | |
Scenografia | |
Czas trwania odcinka |
55 min |
Pierwsza emisja | |
Kraj oryginalnej emisji | |
Data premiery |
23 listopada 1997 |
Stacja telewizyjna | |
Lata emisji |
1997–1998 |
Status |
zakończony |
Format obrazu | |
Format dźwięku |
2.0 i 5.1 |
Chronologia | |
Kontynuacja |
Boża podszewka – polski serial obyczajowy w reżyserii Izabelli Cywińskiej, emitowany przez TVP1 od 23 listopada 1997 do 1 marca 1998. Serial powstał na podstawie powieści autorstwa Teresy Lubkiewicz-Urbanowicz pod tym samym tytułem.
W 2005 TVP1 wyemitowała drugą część serialu pod tytułem Boża podszewka II.
Plenery: Dębówka koło Konstancina.
Fabuła
[edytuj | edytuj kod]Boża Podszewka przedstawia dramatyczne losy Marianny Jurewiczówny, jej rodziny oraz mieszkańców Wileńszczyzny z lat 1900–1945.
Akcja serialu rozpoczyna się w 1900, kiedy przychodzi na świat najmłodsze dziecko Marii i Andrzeja Jurewiczów – Marianna. Oczami Maryśki poznajemy kolejnych, przewijających się przez dworek bohaterów: zamawiaczy (Bartłomiej), schłopiałych szlachciców (np. Mickiewicz), wiejskich parobków (np. Antośka), służących (np. Walunia), a także rozmaitych odmieńców, odrzuconych i wyśmiewanych (np. Durna Maryla), tak jak główna bohaterka. Marianna Jurewiczówna przez rodzinę nazywana jest „niedonoskiem” z powodu jej wcześniactwa, czuje się niekochana i odtrącona, nierozumiana, inna. Akcja serialu kończy się w 1945 r. podczas tzw. pierwszej repatriacji.
Obsada
[edytuj | edytuj kod]- Agnieszka Krukówna – Maryśka
- Danuta Stenka – Maria Jurewicz
- Andrzej Grabowski – Andrzej Jurewicz
- Hanna Śleszyńska – Józia Jurewicz
- Katarzyna Herman – Janeczka Jurewicz
- Jolanta Fraszyńska – Elżbieta Jurewicz
- Adam Ferency – Broniś Jurewicz
- Marek Cichucki – Bogdan Jurewicz
- Dominika Ostałowska – Anusia Jurewicz
- Piotr Adamczyk – Adam Jurewicz
- Roman Gancarczyk – Konstanty Jurewicz
- Janusz Michałowski – Kazimierz Lulewicz
- Karolina Gruszka – Gienia Lulewicz
- Halina Gryglaszewska – Joanna Lulewicz
- Fabian Kiebicz – Stanisław Lulewicz
- Joanna Szczepkowska – Bogusia
- Jan Matyjaszkiewicz – Władysław
- Anna Dymna – Walunia
- Katarzyna Cichopek – Elżbieta jako dziecko
- Jan Prochyra – znachor Bartłuk
- Robert Czebotar – Marek Borecki
- Miriam Aleksandrowicz – Marusia
- Jan Kociniak – Walukiewicz
- Sława Kwaśniewska – Walukiewiczowa
- Zofia Gładyszewska – baba z chaty Mickiewicz
- Krzysztof Krupiński – ten z KGB
- Grzegorz Niedzielski – chłopiec w okopach
- Izabela Dąbrowska – Wandzia, żona Bronisia
- Anna Gornostaj – Isadora
- Mirosław Jękot – żołnierz AK
- Dariusz Pick – żołnierz AK
- Katarzyna Pakosińska – Żydówka
- Andrzej Niemirski – żołnierz litewski
- Paweł Burczyk – aplikant
- Michał Breitenwald – rosjanin
- Borys Jaźnicki – składający przysięgę
- Wojciech Kobiałko – repatriant
- Tomasz Preniasz-Struś – Bolszewik
- Magdalena Gnatowska – Antolka Korkuciówna
- Zdzisław Szymborski – sędzia
- Jerzy Dukay – Cygan
- Krzysztof Kowalewski – masarz Bartosiewicz
- Mirosław Zbrojewicz – ordynans Gónego
- Andrzej Chyra – Rosjanin
Spis odcinków
[edytuj | edytuj kod]- Juryszki Wileńskie, lata 1900–1913
- Juryszki Wileńskie, rok 1913
- Juryszki Wileńskie, rok 1914
- Juryszki Wileńskie, rok 1914
- Juryszki Wileńskie, lata 1920–1921
- Juryszki Wileńskie, rok 1927
- Juryszki Wileńskie, rok 1928
- Juryszki Wileńskie, rok 1929
- Lida, rok 1929
- Lida, rok 1930. Wilno, rok 1939
- Wilno, lata 1940–1941
- Juryszki Wileńskie, lata 1941–1942
- Juryszki Wileńskie, rok 1943
- Juryszki Wileńskie, lata 1943–1944
- Juryszki Wileńskie, rok 1945
Kontrowersje
[edytuj | edytuj kod]W czasie premiery serial stał się obiektem kontrowersji, ponieważ według ludzi pochodzących z Kresów Wschodnich w niedopuszczalny sposób zakłamywał i wyszydzał historię, przedstawiając nieprawdziwy, pozbawiony patriotyzmu i wyjątkowo niepochlebny obraz życia mieszkańców Wileńszczyzny[1].
Wątki autobiograficzne
[edytuj | edytuj kod]Reżyserkę serialu urzekła historia rodziny Teresy Lubkiewicz-Urbanowicz autentycznością i brakiem patosu[1]. Od samej Lubkiewicz-Urbanowicz dowiadujemy się, że w powieści opisała swoją matkę (Maryśkę), dziadków i wujków. Autorka zdradza we wstępie do powieści[2], że imiona bohaterom zostawiła takie, jakie nosili w rzeczywistości jej krewni. Inaczej, jak mówiła, "nie czułaby postaci". Jedynie zmieniła im nazwiska: z Mickiewiczów na Jurewiczów. Nawet postaci Waluni czy Antolki miały swój żywy pierwowzór.
Boża podszewka jest opowieścią o losie niepokornej kobiety ze szlacheckiego zaścianka na Wileńszczyźnie, jej rodzinie, wydarzeniach, jakie miały miejsce od początku wieku po drugą wojnę światową. Wszystko osnute jest na wspomnieniach mojej Matki i moich. Najpierw napisałam opowiadanie o Maryśce. Leżało gdzieś zarzucone, aż przyszedł ten najgorszy dla mnie czas: straciłam bliskich, także Matkę. Wtedy to opowiadanie o Niej zaczęło być takie ważne. Trzeba było uciec w daleką przeszłość, żeby poradzić sobie z teraźniejszością. Chciałam dotrzeć do źródła kompleksów Matki. Do przyczyn jej wyobcowania. "Mieli mnie tam za bożą podszewkę". Teresa Lubkiewicz-Urbanowicz[3]
Izabella Cywińska nakręciła też dokument pt. Juryszki-Rakuciniszki. Daleka Droga, w którym nie tylko widzimy kulisy powstawania serialu, ale również poznajemy autorkę powieści, przyglądającą się kręconym scenom serialu i odwiedzającą rodzinne, wileńskie strony. Z dokumentu dowiadujemy się, że serialowe Juryszki to naprawdę Rakuciniszki - mała osada, 60 km od Wilna.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b "Boża podszewka": walka o serial [online], kultura.onet.pl [dostęp 2020-11-23] .
- ↑ Teresa Lubkiewicz Urbanowicz , Boża podszewka, 1997, ISBN 83-7337-453-1 .
- ↑ Boża podszewka 1 [online], Lubimyczytać.pl [dostęp 2020-12-05] .
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Boża podszewka w bazie filmpolski.pl
- Boża podszewka w bazie IMDb (ang.)
- Boża podszewka w bazie Filmweb
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.