Al-Idrisi
![]() | |
Pełne imię i nazwisko |
Abu Abd Allah Muhammad al-Idrisi |
---|---|
Data i miejsce urodzenia |
1100 |
Data śmierci |
1166 |
Zawód, zajęcie |
geograf, kartograf, podróżnik |
![](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d3/TabulaRogeriana.jpg/300px-TabulaRogeriana.jpg)
Al-Idrisi (arab. الإدريسي; ur. 1100 w Ceucie, zm. 1166), dawniej także Edrisi, właściwie Abu Abd Allah Muhammad al-Idrisi – arabski kartograf, geograf i podróżnik działający na dworze króla Sycylii Rogera II.
Historia
[edytuj | edytuj kod]W roku 1138 król zlecił al-Idrisiemu stworzenie geograficznego opisu świata zawierającego całą wiedzę o położeniu krajów, rzek, gór, miast i dróg znanego świata oraz jego przedstawienie na mapie Ziemi w rzucie płaskim. Zadanie to ukończył po 15 latach, w 1154 roku, tworząc wielką mapę świata o orientacji południowej, zwaną Księgą Rogera (łac. Tabula Rogeriana lub Tabula Idrisiana). Geograf zamieścił w niej również informacje o Polsce, którą nazwał Buluniia (z łac. Polonia – Polska), wymieniając jej ważniejsze miasta, m.in. Kraków, Gniezno, Wrocław, Sieradz, Łęczycę oraz Santok:[1]
Co się tyczy ziemi B(u)luniia, która jest krajem wiedzy i mędrców rumijskich (ar-Rum)[a], wspomnieliśmy ją już poprzednio. Jest to kraj o pięknej ziemi, urodzajny, obfitujący w źródła i w rzeki, o ciągnących się bez przerwy prowincjach i dużych miastach, bogaty we wsie i domostwa... Posiada on winnice, oliwki i mnogie drzewa różnych gatunków owoców. Do miast jego należą: Ikraku, G(i)nazna, -r(a)t(i)-slaba, S(i)rad(i)ja, N(u)grada, S(i)tnu[b][2] Wszystkie one są sławnymi stolicami i silnymi centrami, w których zebrane są dostatki rozmaitych krajów. Prócz tego zażywają one szacunku, ponieważ przebywają w nich uczeni wykształceni w dziedzinach nauk i zaznajomieni ze swymi zawodami. Co się tyczy miasta (I)kraku, miasta G(i)nazna i reszty jej (Bulunji) wspomnianych miast, są to miejscowości o blisko siebie stojących budowlach... Ze wszystkich stron otaczają ją góry ciągnące się nieprzerwanie i oddzielające ją od kraju S(a)sun(i)ja (Saksonia), kraju B(u)amija (Bohemia=Czechy) i kraju ar-Rusija (Ruś)[3][4].
Dzieła Idrisiego, w szczególności Księgę Rogera, opisał po II wojnie światowej w swojej rozprawie habilitacyjnej profesor Tadeusz Lewicki[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Tadeusz Lewicki, Polska i kraje sąsiednie w świetle Księgi Rogera geografa arabskiego z XII w. Al Indrisi’ego, cz.I, Polska Akademia Nauk. Komitet Orientalistyczny, PWN, Kraków 1945.
- ↑ Aleksander Gieysztor, Chapter VII: Trade and Industry in Eastern Europe before 1200 [w:] Michael Moïssey Postan, Edward Miller (red.), The Cambridge Economic History of Europe: Trade and industry in the Middle Ages, Cambridge University Press, 1987, s. 502 (ang.)
- ↑ Dzieje Wielkopolski w wypisach, PZWS, Warszawa 1963, str. 41-43
- ↑ Tadeusz Lewicki, Polska i kraje sąsiednie w świetle Księgi Rogera geografa arabskiego z XII w. Al Indrisi’ego, cz.I, Kraków 1945, s. 142-143
- ↑ Wspomnienie o Profesorze Tadeuszu Lewickim (1906-1992)
Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- strona poświęcona kronikom Al-Idrisiego. [dostęp 2011-03-05]. (fr.).
- ISNI: 0000000453077343
- VIAF: 210905324, 6428167807443718130004
- LCCN: n82146476
- GND: 119093529
- LIBRIS: zw9c6p3h5vljnsn
- BnF: 121554181
- SUDOC: 030061989
- SBN: CFIV030104
- NLA: 36507741
- NKC: js20191027953
- BNE: XX1094918
- NTA: 074578928
- BIBSYS: 90221514
- CiNii: DA17955201
- Open Library: OL6156602A, OL344861A, OL149346A
- PLWABN: 9810641127005606
- NUKAT: n2010042132
- J9U: 987007262810705171
- PTBNP: 101048, 923979
- CANTIC: a11534357
- LNB: 000127485
- LIH: LNB:CUrx;=CS
Text is available under the CC BY-SA 4.0 license; additional terms may apply.
Images, videos and audio are available under their respective licenses.